Surowy wydruk ma jednolity kolor tworzywa i widoczne linie warstw.
Da się z niego zrobić przedmiot, którego nie odróżni się od odlewu z żywicy albo patynowanego brązu – ale nie przez samo pomalowanie. Farba nałożona bezpośrednio na wydruk podkreśla wszystko to, co miała ukryć.
Dlaczego nie da się pominąć przygotowania
Powierzchnia wydruku ma dwie cechy, które farba tylko uwypukla: mikrouskoki między warstwami i niską przyczepność gładkiego tworzywa. Bez zmatowienia lakier ślizga się po powierzchni i odpryskuje przy pierwszym uderzeniu.
| Etap | Czym | Po co | Czego unikać |
|---|---|---|---|
| Odtłuszczenie | Alkohol izopropylowy | Usuwa ślady palców i resztki | Acetonu – nadtrawia tworzywo |
| Szlifowanie wstępne | Papier 200–400 | Zbija najwyższe uskoki warstw | Szlifowania na sucho bez przerw – tworzywo się topi |
| Podkład | Podkład w sprayu, 2–3 cienkie warstwy | Wypełnia mikronierówności i daje przyczepność | Jednej grubej warstwy – zlewa detale |
| Szlifowanie po podkładzie | Papier 600–800, na mokro | Wyrównuje powierzchnię do gładkości | Przetarcia do gołego tworzywa |
| Malowanie | Akryl w sprayu lub pędzlem | Kolor właściwy | Malowania w wilgoci i na zimno |
| Zabezpieczenie | Lakier bezbarwny, mat lub satyna | Chroni kolor przed ścieraniem | Wysokiego połysku – obnaża każdą nierówność |
Cierpliwość zamiast grubej warstwy
Najczęstszy błąd początkujących to próba załatwienia sprawy jednym przejściem. Gruba warstwa podkładu zalewa detale rzeźby, spływa na pionowych ściankach i schnie nierównomiernie. Trzy cienkie warstwy z przerwami dają efekt nieporównywalnie lepszy, a łącznie zajmują mniej pracy niż poprawianie zalanego detalu.
Efekt patyny i starego metalu
To technika, która na wydrukach wypada zaskakująco dobrze, bo nieregularności powierzchni pomagają zamiast przeszkadzać.
- Pomaluj całość na ciemny kolor bazowy – brąz, grafit, ciemną zieleń.
- Na suchy pędzel nabierz odrobinę jaśniejszej farby metalicznej i zetrzyj nadmiar na papierze.
- Przeciągaj pędzlem po wypukłościach – farba osiądzie wyłącznie na krawędziach.
- Wgłębienia zostaw ciemne; to one budują wrażenie głębi i wieku.
- Zabezpiecz matowym lakierem.
Cała operacja zajmuje kilkanaście minut na średniej wielkości rzeźbie, a różnica między efektem końcowym a płaskim kolorem jest ogromna.
Kiedy w ogóle nie malować
- Przy materiałach metalicznych – drobinki w tworzywie dają efekt, którego farba nie powtórzy.
- Przy przedmiotach używanych w wodzie – lakier prędzej czy później odejdzie płatami.
- Przy elementach z pasowaniami – każda warstwa farby to kilkadziesiąt mikronów, a to wystarczy, żeby część przestała wchodzić.
- Gdy zależy Ci na czasie – porządne malowanie to dwa dni z przerwami na schnięcie.
Skąd wziąć przedmiot wart malowania
Przy rzeźbach warto zacząć od modelu, który ma wyrazistą fakturę – wtedy technika suchego pędzla ma się czego chwycić. Pracownie takie jak Drukuje3D wykonują rzeźby w surowym wykończeniu i w wybranym rozmiarze, co przy samodzielnym malowaniu jest wygodniejsze niż kupowanie gotowego, już polakierowanego obiektu.
Na koniec o oczekiwaniach
Dobrze przygotowany i pomalowany wydruk potrafi wyglądać jak odlew z odległości pół metra – i to zupełnie wystarczy, bo z takiej odległości ogląda się dekoracje. Z pięciu centymetrów zawsze będzie widać, że to warstwy. Kto obiecuje inaczej, albo nigdy tego nie robił, albo pokazuje rendery.